Neurofeedback is een methode waarbij feedback gegeven wordt op informatie van het brein. De meeste varianten maken gebruik van het EEG (elektro-encefalografie), maar ook andere maten kunnen gebruikt worden. Zo is het mogelijk om de doorbloeding van het brein te meten (HEG; hemo-encefalografie), de magnetische velden van het brein (MEG; magneto-encefalografie) en tot slot fMRI-neurofeedback (Functional Magnetic Resonance Imaging). Wegens praktische overwegingen worden EEG en HEG het meest gebruikt (MEG en fMRI zijn heel dure varianten).

Het Neurofeedback Instituut Nederland maakt gebruik van het EEG om neurofeedback te geven. Ook dit kan weer op verschillende manieren. Globaal zijn er drie stromingen te herkennen: evidence based-training, LENS-neurofeedback en Zengar NeuroCARE Pro. Binnen de evidence based-methode onderscheiden we een variant die werkt op basis van het EEG en een variant die zich baseert op klachtenlijsten. Hieronder zullen wij deze varianten toelichten. 

Evidence based-neurofeedbacktraining op basis van (Q-)EEG

Het Neurofeedback Instituut Nederland maakt gebruik van de zogenaamde evidence based-methode van trainingen. Dit houdt in dat onze trainingen gebaseerd zijn op resultaten die zoveel mogelijk zijn gebaseerd op wetenschappelijk onderzoek. Wij houden in de gaten wat de nieuwste ontwikkelingen zijn op het gebied van neurofeedback, maar gebruiken pas nieuwe methoden nadat er onderzoek naar gedaan is. Hoewel onderzoeken vaak niet voldoen aan de 'gouden standaard' van onderzoek geven meer dan 3000 onderzoeken wél sterke aanwijzingen voor de effectiviteit van neurofeedback en het gebruik van (Q-)EEG).

Op dit moment is de best onderzochte methode voor neurofeedback de methode waarbij op basis van klachten en (Q-)EEG een behandeling wordt opgesteld. De klachten waarmee cliënten zich aanmelden zijn veelal terug te vinden in het (Q-)EEG. Vaak komen er meerdere behandelmogelijkheden naar voren. Op deze manier kunnen we voor iedere cliënt persoonlijk een behandelplan opstellen. Daarnaast maken onze therapeuten - indien nodig - ook gebruik van andere methoden. Denk hierbij aan slaapadviezen, psycho-educatie, elementen uit cognitieve gedragstherapie en dagboeken. Dit zijn stuk voor stuk methodes waarvan de effectiviteit is onderzocht en bewezen.

Evidence based-neurofeedbacktraining op basis van klachtenlijsten

Deze methode is ontwikkeld in de tijd dat EEG-apparatuur voor een zelfstandige praktijk vrijwel onbetaalbaar was. Het idee hiervan: de client rapporteert klachten en op basis daarvan wordt een behandeling gestart die is gebaseerd op wetenschappelijk onderzoek. In de loop van de behandeling wordt het protocol op basis van feedback van de cliënt aangepast. Deze methode is minder efficiënt dan de op het Q-EEG-gebaseerde variant.

LENS-neurofeedback

LENS-neurofeedback (Low Energy Neurofeedback System) is ontwikkeld door Dr. Len Ochs. LENS-neurofeedback is een relatief nieuwe methode in de neurofeedbackwereld. Het maakt gebruik van een laag gevolteerde spanning die teruggekoppeld wordt naar de hersenen. Er wordt gebruik gemaakt van een frequentie die niet gelijk is aan, maar in de buurt komt van de dominante frequentie van het brein. Dit zou de distributie van de 'power' van verschillende frequenties beïnvloeden. Dit levert een positief resultaat op. Het is een systeem dat volledig onbewust werkt, de cliënt hoeft letterlijk niets te doen. Het is mogelijk een effectieve methode, maar op dit moment is LENS-neurofeedback nog niet voldoende onderzocht.

Zengar NeuroCARE Pro

Volgens NeuroCARE is deze methode geen behandeling maar een training. Er vindt geen intake plaats en de achtergrond van trainers is zeer verschillend. Volgens de ontwikkelaar Valdeen Brown is Zengar NeuroCARE Pro oorspronkelijk ontwikkeld als zelfstandige thuistrainmethode waarbij geen behandelaar nodig is. Wij zijn nog geen onderzoek naar deze methode tegengekomen en kunnen daarom geen uitspraken doen over de effectiviteit.

Brainstate State Conditioning

Naar eigen zeggen onderscheidt Brain State Conditioning zich van 'traditionele' Q-EEG-gebaseerde neurofeedback doordat er vanuit een andere zienswijze wordt gewerkt. Wat deze zienswijze is, is echter niet duidelijk. Er is geen onafhankelijk onderzoek gedaan naar de werkzaamheid en eventuele lange termijnresultaten van deze methode. Net als bij NeuroCARE is er sprake van een softwarepakket dat bepaald wat er getraind wordt. Hierdoor is dit eerder een doe-het-zelfmethode.